حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه ایران روز چهارشنبه در اولین اجلاس منطقهای وحدت اسلامی که در سنندج برگزار شد، ضمن تاکید بر اینکه جمهوری اسلامی ایران از مسیر دیپلماسی، منطق مذاکراتی و میز مذاکره فاصله نخواهد گرفت، اظهار داشت جمهوری اسلامی ایران مذاکرات منطقی و عزتمند را مسیر درستی برای رسیدن به توافق میداند.امیرعبداللهیان در خصوص دلایل عدم دستیابی به توافق بین ایران و امریکا اظهار داشت طرف آمریکایی بارها اعلام کرده است که به دلیل مشکلات داخلی خود قادر نیست چیزی بیش از آنچه تاکنون در میز مذاکرات درباره آن گفتگو شده را بپذیرد و متعهد شود.
وی افزود برای تیم جدید و دولت جدید این مسئله بسیار مهم است که بتواند از مزایای کامل اقتصادی توافق هستهای بهرهمند شود و خطوط قرمز جمهوری اسلامی به طور کامل در آن رعایت شود.
وزیر امور خارجه در ادامه افزود ایران تنها طرفی بوده است که به برجام پایبند بوده است.
امیرعبداللهیان با اشاره به اینکه ایران از یک توافق خوب و پایدار استقبال میکند، گفت ایران برای رسیدن به چنین توافقی تا لغو تحریمها به تلاشهای خود از مسیر دیپلماسی ادامه خواهد داد. وی با بیان اینکه ایران در میز مذاکره با منطق و استدلال قوی و با نگاه به واقعیات حضور می یابد، تاکید کرد جمهوری اسلامی ایران هیچگاه پنجره دیپلماسی را نخواهد بست. امیرعبداللهیان افزود ایران از طرف آمریکایی هم بارها خواسته است که واقعبینانه در مسیر مذاکرات غیر مستقیم عمل کند تا توافق دستیافتنی باشد.
این اظهارات در حالی عنوان میشود که رابرت مالی، نماینده ویژه آمریکا در امور ایران، گفته است فرصت احیای برجام روز به روز کاهش مییابد و این پنجره در حال بسته شدن است.
این اظهارات بر خلاف اظهارات امیرعبداللهیان است که تاکید میکند که ایران به تلاش برای باز نگه داشتن پنجرهی دیپلماسی ادامه خواهد داد.
رابرت مالی که این اظهارات را در گفتوگو با شبکه خبری سیانان بیان میکرد، با اشاره به گفتههای جو بایدن، رئیسجمهوری آمریکا، و آمادگی واشنگتن به احیای برجام اظهار داشت این تصمیم ایران است که بخواهد به میز گفتوگو برگردد.
مالی همچنین با استناد به سخنان تهران در خصوص تمایل به بازگشت به مذاکرات، اظهار داشت اگرچه تهران میگوید مایل به بازگشت به مذاکرات است اما واقعیت این است که این موقعیت به صورت روزانه در حال از دست رفتن است و این گزینه برای همیشه در دسترس نخواهد بود.
وی در عین حال تصریح کرد هیچ تاریخ مشخصی برای پایان دادن به گفتوگوها تعیین نشده است.
مالی در ادامه با اشاره به اقدام ایران برای توسعهی روابط با روسیه، اظهار داشت با توجه به موقعیت منزوی روسیه این تصمیم ایران است که بخواهد با اقتصادی مثل روسیه وارد تعامل شود یا اینکه انتخاب کند تا مسیر برقراری رابطه متعادل با جهان و بازگشت به روند تعامل گستردهی بینالمللی را پیش بگیرد.
در این میان ابهامها دربارهی نتایج مذاکرات دوحه نیز همچنان ادامه دارد. کنعانی سخنگوی وزارت خارجه در دومین نشست خبری خود با خبرنگاران در واکنش به اظهارات امریکایی ها در خصوص شکست مذاکرات دوحه، این مذاکرات را مذاکرات خوبی عنوان کرد و اظهار داشت این مذاکرات راه را برای ادامه مذاکرات، اطراف توافق هستهای باز گذاشته است. وی همچنین ضمن اشاره به اینکه زمینه برای توافق وجود دارد و مشکل اساسی برای توافق نیست، اظهار داشت آمریکا باید تصمیم سیاسی خود را با صراحت و جدیت اتخاذ کند.
کنعانی در ادامه با بیان اینکه دولت آمریکا تاکید دارد که اراده بازگشت به توافق هستهای را دارد، اظهار داشت با وجود این امریکا مایل نیست هزینههای بازگشت به توافق را پرداخت کند. وی افزود به نظر میآید دولت آمریکا نمیتواند تصمیم سیاسی مستقلی بگیرد.کنعانی گفت ایران خواستار تضمین جدی و قابل راستی آزمایی است.
سخنگوی وزارت امور خارجه همچنین با استناد به اظهارات کمال خرازی، رئیس شورای راهبردی روابط خارجی در مورد توانایی ساخت بمب هستهای توسط ایران اظهار داشت ظرفیتهای هستهای ایران بسیار بالاست اما همانطور که بارها اشاره شده فناوری هستهای ایران کاملا صلح آمیز است و تحت نظارت مستمر آژانس قرار دارد.
وی افزود در بحث سلاحهای کشتار جمعی فتوای مقام معظم رهبری وجود دارد و تغییری در نگاه و موضع ایران ایجاد نشده است.
به نظر میرسد که امیدها برای بازگشت به برجام روز به روز کاهش مییابد، جمهوری اسلامی ایران گرچه به نظر میرسد که از خواستههای پیشین کوتاه آمده است، اما در همان حال ظاهرا اقدامی هم برای بهبود شرایط و ایجاد توافق با غرب انجام نمیدهد و به نظر نمیرسد که عجله یا حساسیتی برای بازگشت به برجام داشته باشد و بازگشت به برجام را برای شرایط فعلی کشور چندان حیاتی تصور کند.
