صدور بیانیهی سه کشور اروپایی در شورای حکام علیه ایران، واکنشهایی را به دنبال داشته است.
طرفهای اروپایی در این بیانیه تاکید کردهاند که برخی اقدامات اتمی ایران توازن توافقی را که در وین نهایی شده را به سرعت برهم خواهد زد. در این بیانیه همچنین با ابراز تاسف از اینکه ایران هنوز از فرصت دیپلماتیک برای احیای برجام استفاده نکرده است، تاکید شده است که انباشت نگران کننده مواد غنی شده، به ویژه اورانیوم با غنای بالا تا ۶۰ درصد و اورانیوم غنی شده تا ۲۰ درصد، نگرانی زیادی ایجاد کرده است. در این بیانیه همچنین تصریح شده است که این انباشت اورانیوم غنیشده، باعث کاهش بیشتر زمان ایران برای دستیابی به اولین سلاح هستهای خواهد شد و همچنین نسبت به نیات ایران بیاعتمادی ایجاد میکند.
جمهوری اسلامی همواره ادعا کرده است که نیت ایران از توسعهی برنامهی هستهای و حتی تولید اورانیوم ۶۰ درصدی اهداف صلحطلبانه و همچنین اهداف توسعهای است و بمب اتمی در دکترین دفاعی ایران جایی ندارد،اما در همان حال از ارائهی اطلاعات دقیق در خصوص برنامهی هستهای و همچنین توقف برنامههای هستهای مشکوک و مسالهساز خودداری میکند.
در بخشی از این بیانیه همچنین تاکید شده است که بخشی از این ذخایر به اهداف غنی شده، تبدیل شده و تحت تابش قرار گرفته است که بازگشت به برجام را پیچیدهتر میکند. آنها همچنین گفتهاند که هیچیک از این فعالیتها توجیه غیرنظامی معتبری در ایران ندارند.
سه کشور انگلیس، فرانسه و آلمان در ادامهی این بیانیه با اشاره به اینکه پیشرفتهای هستهای ایران خطرناک و غیرقانونی هستند، تاکید کردهاند که این اقدامات علاوه بر خطرآفرین بودن، خطر از هم پاشیدن توافقی را دارند که با دقت و با هدف احیای برجام تنظیم شده است. در بیانیه تصریح شده است که ادامه تحقیق و توسعه و استفاده گسترده از سانتریفیوژهای پیشرفته به طور دائمی توان غنیسازی ایران را بهبود میبخشد.
در این بیانیه همچنین به وجود بیش از ۲۰۰۰ سانتریفیوژ پیشرفته قدرتمند در ایران اشاره شده که با قدرت زیادی در حال غنی سازی هستند و قادرند چندین برابر سریعتر از مدل مجاز در برجام غنیسازی کنند.
در بیانیه تصریح شده است که هرچه ایران بیشتر به پیشرفت انباشت دانش با پیامدهای غیرقابل برگشت ادامه دهد، بازگشت به برجام دشوارتر میشود در بیانیه تاکید شده است که ایران باید فعالیتهای غنیسازی گسترده را از سر نگیرد یا کار دیگری را آغاز نکند. همچنین طرفهای اروپایی مذاکرات تصریح کردهاند که این نوع فعالیتها و تولید اورانیوم بالای ۶۰ درصد، هیچ توجیه غیرنظامی معتبری در ایران ندارند.
در بخش دیگری از بیانیه آمده است که اروپا همواره به صراحت گفته است که اولویت اروپا بازگرداندن برجام است. همچنین تصریح شده است که پیش از این طرفهای اروپایی مذاکرات به صراحت اعلام کردهاند که توافق نمیتواند به طور نامحدود روی میز بماند.
آنها از ایران خواستهاند که تشدید فعالیت برنامه هستهای خود را متوقف کند و فوراً به توافقی که روی میز است بازگردد.
همچنین از ایران خواسته شده است که به آژانس اجازه دهد تا راستیآزمایی و نظارت کامل را از سر بگیرد و تداوم آگاهی خود را در مورد این برنامه بازسازی کند و به جامعه بینالمللی در مورد ماهیت منحصراً صلحآمیز آن تضمین دهد.
جمهوری اسلامی همچنان تصور میکند که با استفاده از توسعهی برنامههای هستهای قادر خواهد بود که امتیازات بیشتری از غرب بگیرد و قدرت چانهزنی خود را در مذاکرات افزایش دهد، اما مشاورین برنامهی هستهای جمهوری اسلامی به این نکتهی کلیدی توجه ندارند که در این شرایط حساس و کلیدی، کشورهای غربی میتوانند به راحتی پروندهی جمهوری اسلامی ایران را به شورای امنیت ببرند و شرایط را از آنچه که هست بسیار دشوارتر و وضعیت بحرانی برای ایران ایجاد کنند. خروج پرونده ی ایران از شورای امنیت این تصور را برای مخالفن برجام و مخالفان ارتباط با غرب ایجاد کرده که این پرونده دیگر به شورای امنیت باز نخواهد گشت. در حالی که اگر تحریمهای جهانی علیه ایران دوباره برقرار شود، شرایط مانند دور اول برجام به راحتی قابل اصلاح و مدیریت نخواهد بود.
