ابهامات درخصوص آیندهی برجام و زمان به نتیجه رسیدن مذاکرات دربارهی برجام همچنان ادامه دارد. جمهوری اسلامی ایران همچنان بر ضرورت راستیآزمایی و ضرورت ارائهی تضمین از طرف امریکا برای لغو تحریمها تاکید دارد، اما در همان حال چندان مشخص نیست که برای این تضامین و راستیازمایی به طور مشخص چه اقداماتی را باید انجام داد. هر چند برخی ناظران معتقدند امکانات توافق بیش از هر زمان دیگری مهیاست .
سعید خطیبزاده سخنگوی وزارت امور خارجه روز دوشنبه ضمن تاکید بر اینکه در حوزه راستیآزمایی و تضمینها باید اقدامات اساسی انجام شود، اظهار داشت هیات ایرانی خلاقانه و مبتکرانه ایدههای خود را مکتوب کرده و در حوزه رفع تحریمها منتظر پاسخ غرب است.
وی تاکید کرد توافق قابل اتکا و پایدار بین ایران و غرب تنها در صورتی امکانپذیر خواهد بود که هیاتها در بازگشت هیاتها به وین، به حقوق طبیعی و خواستههای برحق ایران پاسخ درستی دهند. وی تاکید کرد اگر این اقدام به درستی انجام شود، میتوان به توافق قابل اتکا و پایدار رسید و نیازی به ضربالاجل ساختگی نیست.
خطیب زاده در بخش دیگری از سخنانش با بیان این موضوع که جمهوری اسلامی ایران و دستگاه دیپلماسی ایران منتظر است تا تصمیمهای سیاسی در واشنگتن به ۱+۴ اعلام شود، خاطرنشان کرد در حوزه رفع تحریمها مواردی وجود دارد که هنوز به نتیجه نرسیده و باید طرف غربی در این باره تصمیم بگیرد.
وی افزود در حوزهی رفع تحریمها، هیاتها از مرحلهی ایدهها عبور کردهاند. وی در این خصوص به ایدههای خلاقانه و مبتکرانهی هیات ایرانی اشاره کرد و اظهار داشت هیات ایرانی این ایدهها را مکتوب کرده است.
خطیبزاده در عین حال به پیشرفتهای که تاکنون در مذاکرات حاصل شده اشاره کرد و اظهار داشت در جاهایی که کندی وجود داشته است به دلیل بیعملی طرف مقابل بوده است.
وی همچنین با ابراز امیدواری در این خصوص که هیاتها با اراده لازم به وین برگردند، اظهار داشت اگر طرفهای دیگر در بازگشت تصمیم گرفته باشند که مطالبات ایران را تامین کنند، به سرعت میتوان به توافق پایدار رسید.
سخنگوی وزارت امور خارجه ایران همچنین با تایید نامه مفصل سعید جلیلی در خصوص انتقاد از مذاکرات وین اظهار داشت در خصوص انتقادات جلیلی دربارهی مذاکرات وین باید با خود وی گفتگو. کرد. وی همچنین برجام را یک سرمایه دانست. در همین زمینه ودر واکنش امریکا نسبت به این تحولات به گزارش رویترز یک مقام ارشد امریکایی که بدون نام با خبرنگاران سخن میگفت تاکید کرد با وجود آن که هنوز اختلافهای عمدهای باقی مانده است، مذاکرات با ایران به مراحل آخر خود رسیده است. او افزود دولت بایدن تظاهرسازی ندارد و به طور جدی به دنبال بازگشت متقابل تهران و واشنگتن به چارچوب برجام است و دولت بایدن آماده است تحریمهایی را که با برجام همخوانی ندارند، لغو کند.
وی افزود کنترل برنامه هستهای ایران برای امنیت ملی آمریکا بسیار مهم است، و امریکا به همراه متحدان اروپایی اش سعی کرد برای ایران روشن کنند که مشکلات باقیمانده چه هستند و در چه مواردی امکان سازش وجود دارد.
وی گفتوگوهای ماه ژانویه را فشردهترین گفتوگوها در ده ماه گذشته توصیف کرد و گفت که نهایتاً با برطرف کردن اختلافها، به مرحلهای رسید که اولویتها مشخص شده است و به همین دلیل اکنون زمان اتخاذ تصمیمهای سیاسی است، زمان آن است که ایران فکر کند آیا آماده است آن تصمیمهای لازم را برای بازگشت متقابل به تبعیت کامل از برجام بگیرد؟ به گفته این مقام وزارت خارجه آمریکا، این دلیل بازگشت مذاکرهکنندگان برای مشورت به کشورهای خود است.
او گفت به زودی خواهیم دانست آیا آمریکا به برجام بازمیگردد یا نه و ایران به طور کامل تعهدات خود را اجرا میکند یا خیر یا با واقعیت دیگری که شامل افزایش تنش و بحران همراه خواهد بود مواجه میشویم.
وی گفت از نظر آمریکا مذاکره مستقیم با ایران بهترین راه است، و دیگر کشورهای مذاکرهکننده با ایران نیز رویکرد مذاکره مستقیم را منطقیتر میدانند. ودر موقعییت کنونی با توجه به زمان کم و حیاتی بودن تصمیمهای لازمه چنانچه این فرصت به دلیل عدم انجام مذاکره مستقیم از دست برود، بسیار تأسف انگیز خواهد بود. با انکه رهبر جمهوری اسلامی امکان مذاکره مستقیم را مورد تااید قرار داده اما هنوز در وین این مسئله صورت نگرفته است . هر چند که امکان دارد در دور نهایی این امکان فراهم شود و نتیجه توافق با ان رقم بخورد.
در مجموع به نظر میرسد شانس انجام توافق افزایش یافته است.
