سید محمد حسین عادلى ، مدیر کل سابق بانک مرکزی و دبیرکل پیشین مجمع کشورهاى صادر کننده ى گاز در نشستى مطبوعاتى به تحلیل و بررسى نقش ایران در رقابت هاى گازى جهان پرداخت .عادلى در خصوص میزان سهم ایران از رقابت هاى گازى جهان گفت : طبق آمارهاى جهانى ایران یکى از بزرگترین دارندگان ذخایر گازى جهان است که ۱۸ درصد ذخایر گازى جهان را در اختیار دارد ، تولید گاز کشور هم در رده ى سوم جهانى بعد از امریکا و روسیه قرار دارد ، با این حال صادرات گاز کشور ما محدود به ترکیه و بسیار کم به ارمنستان و در حال حاضر به عراق است ، این میزان صادرات گاز ، تاثیر چندانى بر بازار جهانى ندارد ، عادلى در خصوص عواملى که باعث کم اثر بودن رقابت هاى بین الملى گاز طبیعى ایران در بازارهاى جهانى شده است گفت :ما بزرگترین ذخایر جهان را داریم و تولید کننده ى سوم هستیم ، اما بازیگر اول بین المللى نیستیم ، اولین عامل این است که رویکردمان سال هاى سال یک رویکرد داخلى بوده تا یک رویکرد بین المللى ، براى ایران مصرف گاز در بخش خانگى اهمیت سیاسى و منطقه اى ویژه داشته و مدام بدنبال این بودیم که شبکه ى گاز رسانى در داخل کشور را گسترش دهیم ، این مصرف بسیار بالاى انرژى در کشور خودمان یکى از عوامل عدم توانایى براى صادرات است . دومین دلیل هم تحریم و تبعات ناشى از آن است به این صورت که وقتى هم خودمان علاقمند به صادرات بودیم ، موانع خارجى اجازه ى توسعه ى صادرات گاز را نداد ، زمانى قرار بود ایران خط لوله اى را از طریق ترکیه به اروپا بکشد و گازش را صادر کند اما با ممانعت و مخالفت امریکا روبه رو شدیم و عملا کنار گذاشته شد و سومین عامل عدم وجود اجماع براى صادرات بود ، در کشورمان سیاسیون و مجلس به مقوله ى گاز همیشه نگاهى داخلى داشتند ، زمانى هم که بحث صادرات مطرح مى شد فضا سازى ها علیه صادرات گاز آغاز مى شد و حتى عده اى آن را خام فروشى مى دانستند و تاکید داشتند که باید ابتدا به فرآورده تبدیل کنیم و بعد صادر کنیم ،یا مى گفتند گاز کشور را نفروشیم و به پتروشیمى بدهیم ، اما از خود نمى پرسیدند چرا هیچ کشورى تمام گاز تولیدى خود را تبدیل به محصول پتروشیمى نمى کند ، به عنوان مثال نروژ هم پتروشیمى دارد هم صادرات گاز و روسیه و امریکا نیز همینطور به هر حال مجموعه اى از عوامل و شرایط همگى باعث شد با وجود تولید فراتر از ۲۳۰ میلیارد متر مکعب در سال ، در داخل مصرف کنیم در صورتى که در دنیا موضوع صادرات گاز به مرحله ى استراتژیک رسیده و همه در حال رقابت با یکدیگرند . عادلى در خصوص راهکارى براى حضور پررنگ تر ایران در رقابت هاى استراتژیک گفت به عقیده ى من ایران به لحاظ شرایطى که در ذخایر و موقعیت جغرافیایى دارد چنانچه اجازه ى ظهور پیدا کند بازى را به نفع خود تغییر خواهد داد .امکانات و هوش و ذکاوت ایران چنان خواهد بود که نقش بزرگى در سطح جهانى هم در اروپا و شرق آسیا بخصوص در هند ، چین و پاکستان ایفا کند . اگر مشکلات تحریم حل شود ، اول از همه باید سه طرح ال ان جى سابق را که یکى از آنها هنوز باقیمانده احیا کنیم و طرح هاى جدید ال ان جى را تعریف کنیم ، باید ۵۰میلیون تن در سال ال ان جى براى صادرات هدفگذارى کنیم عادلى در خصوص اینکه تمرکز بر ال ان جى یا خط لوله ایران را وارد رقابت جهانى خواهد کرد گفت : استفاده از ال ان جى همانند فروش نفت به صورت تک محموله اى است که در دشوارترین شرایط تاریخى کشور ، دولت موفق به انجام آن شده است ، اگرچه از طریق رسمى و سنتى آن را انجام نمى دهد ، ال ان جى هم منعطف است چون گاز به صورت مایع و روى کشتى مى تواند به دنیا فرستاده شود ، وضعیت کشورمان طورى است که ممکن است خط لوله با موانع سیاسى روبه رو شود ،بنا بر این بنده از طرفداران توسعه ى ال ان جى هستم ، زیرا میزان مانور ایران براى صادرات و بازار یابى را بیشتر خواهد کرد ، در دنیا شرکت هایى وجود دارند که خریدار و فروشنده ى ال ان جى هستند ، مثلاً اسپانیا با اینکه وارد کننده ى ال ان جى هست مرکزى براى خرید و فروش هم شده ، سنگاپور و ژاپن و چین در حال ساختن و درست کردن چنین مراکزى هستند اما اگر مصرف داخلى انرژى کاهش پیدا نکند ، بازیگر بین المللى نمى شویم و در بازار داخلى هم بحران ها ى جدى خواهیم داشت و کم مى آوریم .عادلى در خصوص اینکه چرا مطالبه گرى ما وقتى دنیا در حال رقابت گازى بود بیشتر در ارتباط با صادرات نفت بود تا گاز گفت : در حال حاضر صنعت نفت و گاز ما هردو تحریم است ، براى صادرات گاز هم چون نه خط لوله داریم نه ال ان جى قدرت مانورمان در تحریم کم و ایجاد آن هم غیر ممکن است ، براى ساخت ال ان جى تکنولوژى هایى لازم داریم که تحریم اجازه ى وارد کردنش را نمى دهد ، البته ایران تا حدى به تکنولوژى ال ان جى رسیده اما باز مسیر طولانى داریم آنچه که در مجلس در ارتباط با گاز مطرح مى شود این است که به شهر و روستا گاز رسانى شود ۹۵ درصد خانوارهاى ایران به گاز دسترسى دارند که این شیوه ى پرهزینه اى است و این مساله ى مهم مطرح نیست که به چه قیمتى این کار ها انجام مى شود . عادلى در خصوص این مساله که مطالبه گرى نمایندگان مجلس از وزیر نفت شرایط کنونى را ایجاد کرده گفت : بى تاثیر نبوده باید با یک نگاه ملى این سوال را مطرح کنیم که چگونه مى شود در ایران این نگاه بخشى و کوچک را به یک رویکرد ملى تغییر داد همان رویکردى که مردم به فعالیت ملى افتخار کنند ، البته که این اقدام زمانبر است و این حرکت از خود مردم آغاز مى شود ، باید این مهم را بدانیم که گاز در جهان فرصت محدودى براى ظهور دارد که اگر این فرصت از دست برود ، معلوم نیست که میزان گازى که داریم دیگر خریدارى داشته باشد یا نه .
