در شرایطی که وضعیت اقتصادی کشور روز به روز وخیمتر میشود ومنابع و ذخایر مالی و اقتصادی کشور که بخش عمده آن متعلق به مردم ایران و بخشی مربوط به آیندگان است، روز به روز بیشتر از دست میرود و در شرایطی که دولت به علت مضیقه مالی بخش اعظم آن را برای هزینههای جاری مصرف میکند، مهدی غضنفری رئیس صندوق توسعه ملی ایران هم از اضافه برداشت از صندوق توسعه ملی خبر داده و با بیان این موضوع که بعد از تاسیس صندوق توسعه ملی، همه دولتها از این صندوق برای امور جاری و عمرانی کشور برداشت کردهاند، اظهار داشته است طی ۱۲ سال گذشته، بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار از صندوق استقراض شده است. به گفته وی، بر اساس محاسبات، اگر بیش از ۱۰۰ میلیارد برداشتی که توسط دولتها صورت گرفته است در قالب درصد در نظر گرفته شود، سهم صندوق از ۲۰ تا ۴۰ درصدی که باید نصیبش میشد، کمتر از ۱۰ درصد شده است. به گفته غضنفری دولتها در ۱۰ سال گذشته به طور متوسط کشور را با ۲۰ میلیارد دلار اداره کردهاند. و بودجه کشور ۲۰ میلیارد دلار نیاز ارزی داشته است و در نتیجه هرگاه سهم دولت کمتر از این میزان میشد، از صندوق توسعه ملی برداشت میکردند.
این اظهارات در حالی عنوان میشود که بر خلاف تصور، بخش عمده این برداشت در زمان رییسی و محمود احمدی نژاد بوده است و علی خامنهای رهبر جمهوری اسلامی که باید مجوز برداشت از صندوق را صادر کند، حتی در دوران کرونا که چه برای تعطیلی عمومی کشور و چه برای تامین واکسن دولت به منابع صندوق توسعه نیاز داشت تنها اجازه برداشت یک میلیارد دلار را برای دولت صادر کرد و در همان زمان دوبرابر این میزان را از منابع صندوق توسعه ملی به سپاه قدس و صدا وسیما اختصاص داد.
بخشی از منابع صندوق توسط نهادهای زیر نظر رهبری من جمله سپاه قدس به مصرف رسیده است ولی در بیلان کاری صندوق، این میزان اضافه برداشت به عنوان برداشت نهادهای زیر نظر رهبری یا سپاه گزارش نمیشود و احتمالا در گزارشهای کلی که برای ارائه به عموم آماده میشود، مصرف آن زیر نظر دولت. گزارش میشود.
به گفته غضنفری باید تا ۴۰ درصد از عواید فروش نفت در این صندوق ذخیره شود اما دولتها از منابع این صندوق برای امور جاری کشور برداشت کردهاند. به گفته وی به جای ۴۰ درصد عواید صادرات نفت در سال های گذشته کمتر از ۱۰ درصد در صندوق توسعه ذخیره شده است.
همانگونه که رئیس صندوق توسعه هم بر این اعتقاد است، کارشناسان و تحلیلگران هم بر این اعتقاد هستند که دلیل این اضافه برداشت به دلیل تحریمها و کمبود منابع دولت است که در نهایت دولت را مجبور به برداشت از صندوق برای جبران کمبود و کسری بودجه کرده است. این در حالیست که مشخص است که دولت رییسی بر خلاف دولت روحانی حتی سهم خود را به صندوق توسعه ملی پرداخت نمیکند .
به گفته تحلیلگران، این حاکمیت است که باید با بازنگری در سیاستهای خارجی خود شرایط اقتصادی کشور ووضعیت منابع را بهبود بخشد تا هم دولت مجبور به برداشت از صندوق نباشد و هم منابع به صندوق وارد شود. ولی فعلا حاکمیت جمهوری اسلامی تصمیمی برای بهبود روابط بینالمللی که طبعا به افزایش منابع منجر میشود ندارد و به این ترتیب کارشناسان بعید میدانند که وضعیت صندوق فعلا هم تغییری بکند.
دولت رییسی و وضعیت فاجعه بار صندوق توسعه ملی
مطالب مرتبط
