جهانگیری و بیان راه خروج جمهوری اسلامی از بحران

اسحاق جهانگیری معاون اول رئیس جمهور دولت‌های یازدهم و دوازدهم خواستار بازشدن فضای گفتگو بین حکومت و نخبگان و ذینفعان شد و با بیان این موضوع که گفتگو معجزه می‌کند، گفت تنها راه‌حل مشکلات فتح باب گفت‌وگو با نخبگان و ذی‌نفعان درباره مسائل اصلی جامعه است. وی تصریح کرد این باب گفتگو باید از سوی حکومت باز شود.
جهانگیری توسعه را فرصتی برای ارتقای ظرفیت‌های مادی و معنوی کشور دانست و با بیان این موضوع که توسعه جلوی فرسایش منابع کشور را می‌گیرد، گفت توسعه فرصتی ایجاد می‌کند تا سرمایه‌های فرهنگی و اجتماعی و سیاسی کشور بازاندیشی شود و به نحو مطلوب به جامعه برای استفاده معرفی شوند.
وی افزود در شرایط فعلی که کشور دچار تحریم‌ها و فشارهای اقتصادی است تفکری در جامعه وجود دارد که می‌گوید راهکار بقا جایگزین راهبرد توسعه شود.
وی همچنین با تاکید بر این که مفهوم زن در توسعه و مشارکت آنان در این زمینه باید به یک امر جدی بدل شود، گفت حتی در دوران بقا هم باید به توسعه فکر کرد.
جهانگیری در بخشی از سخنانش با بیان این موضوع که حاکمیت توان حل بسیاری از مسائل را ندارد، گفت رویکرد مسئولین در خصوص بسیاری از مسائل مانند آب، محیط زیست، و فقر و عدالت همین بوده که چون نمی‌شود کاری کرد، باید اجازه داد تا موضوع خودش پیش برود.
وی تصریح کرد ملاحظه‌ی موارد نشان می‌دهد که ساختارها، رویکردها و مدیریت‌ها قادر به حل مسائل کشور به صورت پایدار نیستند. وی گفت تنها با گفتگوی حکامیت با نخبگان می‌توان این مسائل را حل کرد.
جهانگیری همچنین اعتماد و امید به‌آینده مردم را بسیار ضروری ارزیابی کرد و گفت وقتی مردم اعتماد یا امیدی به آینده نداشته باشند یا لااقل امیدشان به آینده تضعیف شده باشد نمی‌توانند دست به اقدامی بزنند.
وی اعتماد و امید را متکی بر کارآمدی عملی و نه شعاری دانست و گفت این که یک سری شعارها داده شود،‌به معنی کارآمدی نیست.
این اظهارات توسط جهانگیری در حالی عنوان می‌شود که هیچ دولتی در جمهوری اسلامی فضای ارگانیک برای ایجاد گفتگو بین نخبگان و حاکمیت برقرار نکرده است و حتی دولت‌های اصلاحات و اعتدال نیز چنین فضای گفتمانی را پیش‌بینی نکرده‌اند. در مقاطعی هم که این تعامل برقرار شده است، سلیقه‌ای و بنا بر نیاز دولت‌ها بوده و نه به خاطر پایبندی به امر مشاوره در این خصوص. ضمن اینکه این رویکرد که دانشگاهیان و به قول جمهوری اسلامی ایران نخبگان باید در تصممی‌گیری‌های سیاسی حضور داشته باشند، پدیده‌ای است منحصر به جمهوری اسلامی ایران که از ناتوانی‌های اجرایی، علمی و تخصصی دولت‌ها و اعضای دولت در جمهوری اسلامی ایران ناشی می‌شود.
هیچ دولتی در سراسر جهان، از دانشگاهی‌ها برای مشاوره‌های مقطعی استفاده نمی‌کند. اگر هم نظرات کارشناسان اهمیت داشته باشد،‌ نیازهای علمی و پژوهشی دولت‌ها از طریق پروژه‌های دانشگاهی به دانشگاه‌ها واگذار می‌شود و نتایج آن مورد استفاده قرار می‌گیرد، نه این که دانشگاهی‌ها را دعوت کنند تا در یک ساعت جلسه‌ی پذیرایی، راه‌های خروج از بن‌بست را به حاکمیت نشان دهند.