افزایش مهاجرت گسترده نخبگان و تداوم نگرانی‌ها

با شدت یافتن شرایط وخیم اقتصادی و همچنین افزایش فشارهای اجتماعی و سیاسی، به نظر می‌‌رسد که اشتیاق و همچنین فشار برای خروج از کشور افزایش یافته است.
دکتر شهلا کاظمی جمعیت‌شناس و کارشناس جمعیت‌شناسی و استاد سابق دانشگاه تهران، در این خصوص با اشاره به اینکه آمار دقیقی در مورد مهاجرت وجود ندارد، گفته است با وجود فقدان آمار دقیق در این خصوص بر اساس مشاهدات به نظر می‌رسد که مهاجرت افزایش یافته است.
وی گفته است که اظهارات درباره‌ی میزان مهاجرت بر پایه‌ی آمارهای افرادی است که چندان دقیق نیستند، اما با این حال از احتمال افزایش مهاجرت خبر داده است.
کاظمی مهاجرت را دو نوع اعلام کرده و دافعه‌ی مبدا و جاذبه‌ی مقصد را از جمله مواردی دانست که در مهاجرت تاثیرگذارند.
کاظمی همچنین ضمن انتقاد از وضعیت اشتغال در داخل کشور گفت از نظر تخصصی، آسیب شناسی مهاجرت عمدتا مربوط به قشر تحصیل کرده می‌شود، یعنی کسانیکه کشور برای آن‌ها سال‌ها سرمایه گذاری کرده است و به دلیل بیکاری مهاجرت می‌کنند. وی این اتفاق را برای کشور بسیار مضر دانست.
کاظمی در بخش دیگری از سخنانش از مهاجرت جوانان از کشور نیز انتقاد کرد و گفت با مهاجرت جوانان ساختار سنی کشور به هم می‌خورد و در عین حال باروری کشور پایین می‌آید.
وی در عین حال تاکید کرد که بیشترین تلاش کشور باید در این راستا باشد که جوانانی که در داخل هستند از کشور خارج نشوند. وی تاکید کرد باید زمینه‌هایی فراهم شود تا جوانان امید به آینده داشته باشند نه اینکه مرز‌ها بسته شوند.
این همان نکته‌ای است که سال‌هاست متخصصان و افراد کارشناس در این خصوص عنوان می‌کنند. این که برای حل مشکل مهاجرت باید مقدماتی را که برای ماندن جوانان در کشور لازم است، اجرایی و عملیاتی کرد.
با این حال جمهوری اسلامی به نظر میرسد عامدانه همچنان به تقویت و تشدید شرایطی که منجر به تشدید مهاجرت می‌شود ادامه می‌دهد و تلاشی هم برای بهبود شرایطی که جوانان را در کشور نگه می‌دارد نمی‌کند. ضمن اینکه در موارد متعددی هم گفته شده است که کسانی که از شرایط کشور خوش‌شان نمی‌آید مهاجرت کنند. اقداماتی که باید منجر به تقویت هویت جوانان شود و عرق ایران دوستی را در آنها تقویت کند توسط نظام آموزشی انجام نمی‌شود و هیچگاه ایران و ایرانی بودن به عنوان یک ارزش به جوانان معرفی نشده است.
با چنین شرایطی به گفته‌ی کارشناسان و تحلیلگران انتظار از اینکه جوانان در کشور بمانند و به ایرانی بودن خود افتخار کنند و برای بهتر شدن کشور تلاش کنند، صورت نمی‌گیرد.
به گفته‌ی تحلیلگران این خلاف روندی بود که در دوران پهلوی وجود داشت و بیشتر افرادی که برای تحصیل از کشور خارج می‌شدند، در تکاپو بودند که هرچه زودتر به کشور بازگردند و شرایط کشور را بهبود بخشند و برای توسعه‌ی کشور تلاش کنند. میتوان گفت حکومت جمهوری اسلامی تنها حکومتی در دنیاست که خود مشوق خروچ نخبگان از کشورش میباشد تا گروه های ناکارامد بدون معترض و منتقد مملکت را اداره کنند.