مسالهی حجاب همچنان به مهمترین و جنجالی ترین مسالهی جمهوری اسلامی تبدیل شده است . در حالی که طبق شواهد و وضعیت عمومی جامعه، عملا امکان تحمیل حجاب اجباری در فضاهای عمومی از اختیار جمهوری اسلامی ایران خارج شده است، نهادهای دستاندرکار و برنامهریز در تلاش هستند تا با حداکثر اقدامات و برنامهریزیها جلوی گسترش بیحجابی را بگیرند.
شهرداری تهران در آخرین اقدام خود اقدام به نصب پرده در واگنهای خودرو کرده و عملا واگنهای زنانه را از دیدرس واگنهای مردانه خارج کرده است. به نظر می رسد که این اقدام برای پوشاندن واگنهای زنانه صورت گرفته است که در آنها زنان بدون حجاب در واگنها حضور دارند. علیرضا زاکانی شهردار تهران نیز همچنان به ضرورت برخورد با مسالّی بیحجابی در سطح شهر تهران تاکید دارد. وی اظهار داشت در رابطه با مساله حجاب، شهرداری تهران از ۵ ماه گذشته کار ایجابی خود را در ایستگاههای مترو آغاز کرده است. وی گفت شهرداری در ۷۰ ایستگاه مترو کار ایجابیِ سنگین را در رابطه با حجاب انجام داده است.
زاکانی تصریح کرد شهرداری مطابق قوانین کشور در این رابطه پیش میرود. وی اظهار داشت مواجهه یگان حفاظت شهرداری با بیحجابان در قدم نخست اطلاعرسانی، سپس تذکر و سپس ممانعت از ورود به ایستگاههای مترو خواهد بود.
در دورههای انتخاباتی یکی از نگرانیها این بود که بین زنان و مردان پرده کشیده خواهد شد. حالا به نظر میرسد که جمهوری اسلامی و دولت جدیدی که روی کار آمده دارد همان تهدید را عملی میکند و عملا بین فضای مردانه و زنانه پرده کشیده است.
گرچه به نظر میرسد که در مترو هنوز محدودیتی برای واگنهای مختلط ایجاد نشده و در واگنهایی که مخصوص بانوان نیستند مردان و زنان میتوانند در کنار هم حضور داشته باشند، اما اقدام شهرداری در نصب پرده بر درب واگنهای زنانه و بین واگنها، هم واکنشهای زیادی را برانگیخته و هم به نوعی توهین به زنان تلقی شده که جمهوری اسلامی در تلاش است که آنها را پشت پرده پنهان کند.
با این حال مسعود درستی مدیرعامل شرکت بهرهبرداری مترو و حومه در واکنش به انتقادات در این خصوص، دلیل نصب این پردهها را ممانعت از ورود آقایان به واگن بانوان عنوان کرده است و در عین حال گفته است که دربها با طرحهای مناسبتی، فرهنگی و تبلیغاتی پوشیده شده است. وی همچنین گفته است که این طرحها با توجه به شرایط قابل تغییر است.مسعود درستی با بیان اینکه نصب درهای حائل از اسفند سال گذشته آغاز شده، گفته است نصب این درها غیر از خط یک مترو، در سایر خطوط مترو اجرا شده است. وی گفته تا چند هفته آینده این پردهها در تمامی قطارها نصب خواهد شد.
وی دلیل این اقدام را حجم بالای تماسهای مردمی با این شرکت و درخواستها و انتقادات در مورد ممانعت از ورود آقایان به واگن بانوان عنوان کرده است.
وی گفته است که هدف از این اقدام این است که ورود آقایان از داخل قطارها کاملا مسدود شود تا بانوان در واگنهای مخصوص به خودشان احساس آرامش و آسایش بیشتری داشته باشند.
درستی همچنین تصریح کرده است که با توجه به بازخوردهای خوبی که این نمونه آزمایشی داشت به مرور در سایر قطارها نیز این طرح اجرایی شد.
مدیرعامل شرکت بهرهبرداری متروی تهران و حومه همچنین با اشاره به اینکه به نظر میرسد طرح نصب شده روی این موانع شیشهای خیلی مورد توجه مسافران قرار نگرفته و با نقدهایی روبرو شده، گفت اگر اجرای طرح گل بازخورد خوبی در بین مردم نداشته، متروی تهران اصراری روی آن ندارد و طرح تغییر خواهد کرد.
وی گفت برای اینکه به شیشهها تنوع و حال و هوای بهاری داده شود، طرح و استیکر گلدار روی شیشهها نصب شدهاند.
درستی بار دیگر تاکید کرد که با توجه به اینکه واگنهای مخصوص برای تکریم و به خواست بانوان تعیین شده، برای محقق شدن این خواسته بانوان لازم است که آقایان از نظر فرهنگی و اعتقادی با این اقدام همراهی کنند.
گرچه تاکید شده است که این اقدام برای آسودگی خود خانمها انجام شده است، اما واقعیت این است که این اقدام بخشی از فرایندهایی است که برای خارج کردن زنان از معرض دید جامعه صورت میگیرد. و هدف اصلی آن پوشاندن حجاب زنانی است که در بخش زنان مترو، حجاب را رعایت نمیکنند. اینکه مدیرعامل متروی تهران نارضایتی مردم از نصب پردهها را به نارضایتی آنها از طرح روی این پردهها تقلیل داده است، اگر واقعی باشد، نشاندهندهی این است که مسئولان و مدیران جمهوری اسلامی تا چه حد از فضای عمومی گفتمانی جامعه دور هستند و حتی درک روشنی از موضوع مورد اعتراض و مورد گفتگوی شهروندان هم ندارند چه برسد به آنکه بخواهند به ان توجه هم بکنند یا در راستای تحقق آن خواستهها تلاش کنند.
با وجود برخوردهای سنگین تیم زاکانی علیه پوشش زنان، زنان در فضای عمومی بدون حجاب حضور دارند و نه تیم زاکانی و نه دیگر تیمهای عملیاتی در جمهوری اسلامی جز با اعمال خشونت قادر نخواهند بود که شرایط را به وضعیت گذشته بازگرداند. گرچه همچنان در فضاهای اداری و سازمانی افراد مجبور به رعایت حجاب هستند و مراجعین این مراکز و سازمانها هم چارهای جز رعایت حجاب ندارند، اما واقعیت این است که امکان کنترل حجاب در حوزهی عمومی وجود ندارد و در فقدان گشتهای ارشاد، عملا دستگاههای نظارتی قادر به تحمیل روسری به زنان در خیابانها نیستند. گرچه نگرنیها از تشدید برخورد خود شهروندان با یکدیگر بر مساله حجاب همچنان وجود دارد.
حکومت و بزرگترین چالش مدنی در مورد حجاب اجباری و اقدامات سرکوبگرانه شهردار تهران
مطالب مرتبط
