جمهوری اسلامی همچنان به تلاشهایش برای بازگشت به برجام ادامه میدهد، اما این در حالی است که اروپا و امریکا همچنان اشتیاقی برای بازگشت به مذاکرات برجامی از خود نشان نمیدهند و تاکید دارند که جمهوری اسلامی ایران فرصتهای خود برای بازگشت به تعهدات برجام و رفع تحریمها و مذاکرات را از دست داده است.
با این حال ناصر کنعانی سخنگوی وزارت امور خارجهی ایران با اشاره به اینکه در حاشیه کنفرانس بغداد-۲ ملاقاتهایی بین نمایندگان عالیرتبه ایران و اتحادیه اروپا برگزار شده است، گفت مذاکرات وین یکی از موضوعاتی بود که مورد مذاکره قرار گرفت.
وی تصریح کرد در این مذاکرات این اتفاقنظر وجود داشت که باید مذاکرات با هدف فعالسازی و جمعبندی مذاکرات ادامه یابد. کنعانی همچنین افزود تبادل پیام در سطوح مختلف ادامه دارد.
کنعانی همچنین اظهار داشت که ایران برای جمعبندی مذاکرات وین بر اساس پیشنویس بسته مذاکراتی که نتیجه ماههای مذاکرات سخت و فشرده است و با رعایت خطوط قرمز خود آمادگی کامل دارد. وی در عین حال تصریح کرد که این آمادگی دائمی نیست و اکنون توپ در زمین طرف غربی است.
به نظر میرسد که روسیه هم که با به تاخیر انداختن مذاکرات و همچنین مطالبات تحریمی از تیمهای طرف گفتگوی ایران شرایط را برای ایران دشوارتر کرده است، حالا تاکید دارد که ایران آماده بازگشت به مذاکرات است و این تیمهای اروپایی و امریکا هستند که مذاکرات را به تاخیر انداختهاند.
میخائیل اولیانوف نماینده روسیه در سازمانهای بینالمللی مستقر در وین در توییتی با بیان این موضوع که ایران چند بار آمادگی خود برای به نتیجه رساندن گفتوگوهای وین بر سر احیای برجام را تایید کرده، تاکید کرده است گفتهی ایران در این خصوص که توپ در زمین غرب است، کاملا درست است.
گرچه ایران همواره امریکا را متهم میکند که با زیادهخواهی امکان به نتیجه رسیدن مذاکرات را از بین برده است، اما بسیاری از کارشناسان تاکید دارند که روسیه ایران را به سپر بلای خود در منطقه تبدیل کرد و به راحتی فرصتی را که میتوانست برای ایران به بهبود شرایط اقتصادی منجر شود، با تاکید بر اینکه روسیه باید در رابطهی اقتصادی با ایران، از تحریمها معاف باشد، از بین برد و ایران را در وضعیتی غیرقابل بازگشت قرار داد.
برخی از گزارشهای غیر رسمی حاکی از این است که جمهوری اسلامی ایران با طولانی شدن بنبست مذاکرات کمال خرازی وزیر سابق امور خارجه و مشاور فعلی ابراهیم رئیسی را برای به نتیجه رسیدن مذاکرات وارد تیم مذاکرهکننده کرده است، اما به نظر میرسد که این تلاشها هم نتواند جمهوری اسلامی ایران را در کوتاهمدت در خصوص مذاکرات به نتیجه برساند.
بسیاری از کارشناسان و تحلیلگران معتقدند که دلیل اصلی به نتیجه نرسیدن مذاکرات، ناتوانی تیم مذاکرهکننده از انجام گفتگوهای دیپلماتیک است و تاکید دارند که تیم مذاکرهکننده میخواهد مذاکرات را به نتیجه برساند، اما از توان کافی برای این کار برخوردار نیست. در واقع تصور گروههای اصولگرا در جمهوری اسلامی این بود که در صورتی که اقتصاد، سیاست و روابط خارجی را در اختیار بگیرند، خواهند توانست که با کسب موفقیت در این زمینهها برای خود در بین مردم سرمایهی اجتماعی کسب کنند، اما از این موضوع غافل بودند که انجام این کار تواناییهای فنی و تکنیکی لازم دارد که تیم کمتجربهای که ابراهیم رئیسی برای این کار انتخاب کرده، قادر به انجام آن نخواهند بود.
