خبرگان رهبری و مساله‌ جانشینی مجتبی خامنه‌ای

موضوع انتخاب رهبری که به نظر می‌رسد که در آینده‌ای نزدیک به یک چالش جدی در سیاست داخلی ایران تبدیل خواهد شد، به یک موضوع بحث‌برانگیز تبدیل شده است.
احمد خاتمی سخنگوی هیئت رئیسه مجلس خبرگان رهبری در پاسخ به شاخص‌های مدنظر این مجلس برای انتخاب رهبری ضمن بیان این موضوع که مجلس درباره شاخص‌ها کار کرده است، اظهار داشت مجلس خبرگان طبق دستور رهبری در خصوص تدوین شاخص‌های مربوط به رهبری در قانون اساسی، مجلس خبرگان این شاخص‌ها را در کمیسیون تحقیقات نوشته است. وی اظهار داشت این شاخص‌ها شامل تدبیر، فقاهت و موارد مشابه می‌شود.
خاتمی که این اظهارات را در نشست خبری اختتامیه دهمین اجلاس رسمی خبرگان رهبری بیان می کرد، از تکمیل اصلاح قانون انتخابات مجلس خبرگان رهبری خبر داد و اظهار داشت یک قانون منظم برای انتخابات خبرگان نوشته شده که در هفت فصل و شش ماده به تصویب رسید.
این در حالی است که شروط جدیدی برای کاندیداهای خبرگان رهبری وضع شده که حضور در مجلس خبرگان و کاندیداتوری برای این مجلس را از قبل دشوارتر کرده است.
بنا بر اظهارات آیت‌الله رمضانی، عضو خبرگان، مهم‌ترین تغییرات آیین نامه انتخابات مجلس خبرگان رهبری، شرط سن و اجتهاد مجزی است که به این معنی است که فرد باید سطح ۴ حوزه را گذرانده باشند.
همچنین ۴۰ سال شرط سن حداقلی برای کاندبدهای مجاس خبرگان رهبری در نظر کرفته شده است. گرچه حداکثر سن در این تغییرات لحاظ نشده و به نظر می‌رسد که همچنان افرادی با سن ۸۰ سال و‌ بالاتر امکان حضور در مجلس خبرگان را خواهند داشت.
بنا بر اظهارات آیت‌الله رمضانی، تعیین صلاحیت جامع افراد طبق قانون همچنان بر عهده شورای نگهبان خواهد بود.
برخی تحلیلگران تاکید دارند این شروط می‌تواند محدودیت‌های بیشتری را برای حضور در مجلس خبرگان برای افراد اعتدالی‌تر فراهم سازد. گرچه شورای نگهبان عملا مانع از حضور بسیاری از افراد معتدل‌تر در مجلس خبرگان می‌شود، اما با این حال برخی معتقدند قید شروط بیشتر برای کاندیداها، دایره‌ی حضور کاندیداهای مجلس خبرگان را بیش از پیش دشوار خواهد کرد.
اما در تحولی دیگر و با توجه به شایعه گسترده جانشینی مجتبی خامنه ای و برخی شبهات درباره آینده رهبری، مجلس خبرگان رهبری به این موضوع به طور غیر مستقیم واکنش نشان داد . این مجلس با انتشار بیانیه‌ای اعلام کرد خبرگان رهبری به عنوان معتمدان ملت شبهه پراکنی ها را بی معنا دانسته واعلام می دارد سابقه این مجلس حاکی از توجه به شایسته گزینی و انتخاب اصلح بوده است.
موضوع جانشینی علی خامنه‌ای یکی از چالش‌های جدی پیش روی نظام است. مجتبی خامنه‌ای در روزهای اخیر به عنوان یک گزینه‌ی کلیدی از طرف برخی جریان‌ها به عنوان فرد مناسب برای رهبری خامنه‌ای مطرح شده است.
میرحسین موسوی با واکنش به این شایعات از جایگزینی نظام موروثی به جای نظام انتخاباتی ابراز نگرانی کرده بود اما به نظر می‌‌رسد که جریان‌های خاصی که به دنبال جانشینی مجتبی خامنه‌ای به جای علی خامنه‌ای هستند، آهسته و با صبر فرایندهای اثرگذاری بر افکار عمومی را اراده کرده‌آند. گرچه برخی داده‌های تایید نشده دال بر این است که علی خامنه‌ای تمایل به جانشینی مجتبی خامنه‌ای دارد، اما در این خصوص هم تاکنون موضع‌گیری شفافی نکرده است. به گفته‌ی تحلیلگران همین سکوت وی می‌تواند شاخصی برای موافقت وی با رهبری مجتبی خامنه‌ای هم تلقی شود، گرچه برخی تاکید دارند علی خامنه‌ای فعلا تمایلی نظر مثبتی در خصوص اعلام جانشینی مجتبی خامنه‌ای ندارد.چون معتقد است با حمله شدید مخالفان کارت وی در مقابل رقبایش خواهد سوخت و افرادی مانند رییسی که اکنون سمت اجرایی در اختیار دارند به قدرت خواهند رسید.