وزیر امور خارجه آمریکا روز سهشنبه ۲۰ شهریور از پیامدهای گسترده همکاری موشکی جمهوری اسلامی ایران با روسیه خبر داد و گفت تحریمهای بیشتری علیه حکومت ایران از جمله تحریم شرکت هواپیمایی «ایران ایر» اعمال خواهد شد.
به دنبال اعلام این تحریم بریتانیا، فرانسه و آلمان نیز ضمن محکومیت شدید صدور موشکهای بالستیک جمهوری اسلامی به روسیه، از اعمال تحریم های تازه علیه شرکت هواپیمایی «ایران ایر» و لغو خدمات هوایی به ایران خبر دادند.
آنتونی بلینکن که به لندن سفر کرده است، در کنفرانس خبری مشترک با دیوید لمی، همتای بریتانیاییاش، تاکید کرد که پیش از این به صورت آشکار و خصوصی به حکومت ایران درباره ارسال موشکهای بالستیک به روسیه و افزایش گستره فعالیتهای بیثبات کنندهاش هشدار داده شده بود.
او با اشاره به ادعای مسعود پزشکیان، رئیس دولت چهاردهم جمهوری اسلامی، که خواستار بهبود رابطه با اروپا شده است، گفت این اقدامات دقیقا برخلاف آن ادعا است.
وزیر خارجه بریتانیا نیز با نکوهش اقدام حکومت ایران، ارسال موشکهای بالستیک به روسیه را اقدامی به شدت خطرناک و بحرانزا توصیف کرد و گفت که در این زمینه با آمریکا همکاری خواهد کرد.
او همچنین انتقال موشکهای بالستیک از جمهوری اسلامی ایران به روسیه را «روندی خطرناک» و «تشدید بسیار چشمگیر تنشها» از سوی جمهوری اسلامی خواند و گفت که این کشور همراه با ایالات متحده در حال اقدامات هماهنگی در کوتاهترین زمان در این رابطه هستند.
بریتانیا، فرانسه و آلمان روز سهشنبه ۲۰ شهریور در بیانیه مشترکی، صدور این موشکها به روسیه را نشانه «تشدید پشتیبانی نظامی جمهوری اسلامی از تهاجم روسیه علیه اوکراین» خواندند و آن را اقدامی برای «هدف قراردادن خاک اروپا با موشکهای ایرانی و دامنزدن به رنج مردم اوکراین» دانستند.
این سه کشور اعلام کردند که به دنبال تأیید خبر انتقال موشکهای بالستیک جمهوری اسلامی به روسیه، برای لغو توافقهای دوجانبه مبنی بر ارائه خدمات هوایی به ایران گامهای فوری برخواهند داشت.
آنها اشاره کردند که پیشتر به شکل عمومی و خصوصی تاکید کرده بودند که در صورت ارسال موشکهای بالستیک ایران به روسیه، اقدامات تازه و قابل توجهی را علیه ایران به اجرا خواهند گذاشت.
بریتانیا، فرانسه و آلمان این اقدام ایران و روسیه را «تهدیدی مستقیم» علیه امنیت اروپا و در جهت گسترش تنش ارزیابی کردند.
آنها در ادامه بیانیه خود اعلام کردند که هویت اشخاص و نهادهای دستاندرکار برنامه تولید موشکهای بالستیک ایران و مشارکتکننده در انتقال این موشکها و تسلیحات دیگر به روسیه را معرفی خواهند کرد.
این سه کشور افزودند که این واکنش شدید به انتقال موشکهای جمهوری اسلامی به روسیه در هماهنگی نزدیک با شرکای اروپایی و بینالمللی آنها انجام خواهد گرفت.
در این بیانیه از ایران خواسته شد که فورا تمامی حمایت خود از جنگ روسیه علیه اوکراین را متوقف کند و به عملیات توسعه و انتقال موشکهای بالستیک خود پایان دهد.
همچنین بریتانیا از اعمال موج تازهای از تحریمها شامل هفت مورد علیه جمهوری اسلامی ایران و سه مورد علیه حکومت روسیه خبر داد.
به گزارش خبرگزاری رویترز، این تحریمها از جمله علیه برخی نهادها و سازمانهای مرتبط با صنایع پهپادی در ایران و روسیه به اجرا گذاشته میشوند.
از سوی دیگر، اوکراین اعمال تحریمها علیه ایران در ازای صدور موشکهای بالیستیک به روسیه را کافی ندانست و خواستار استفاده اوکراین از تسلیحات غربی برای حمله به خاک روسیه شد.
آندرهی یرمک، مقام ارشد دفتر ریاست جمهوری اوکراین، در شبکه اجتماعی «ایکس» از تحریمها علیه ایران استقبال کرد ولی افزود:« ما برای استفاده از تسلیحات غربی علیه اهداف نظامی در خاک روسیه، تامین موشکهای دوربردتر و تقویت سامانههای دفاع هوایی به مجوز نیاز داریم.»
روسیه هنوز به بیانیه وزیر خارجه آمریکا واکنشی نشان نداده و جمهوری اسلامی ایران هم پیشتر به رغم گزارشها در این مورد، ارسال موشک برای روسیه را انکار کرده است.
آنتونی بلینکن و دیوید لمی در کنفرانس خبری خود اعلام کردند که با هم از اوکراین دیدار خواهند کرد.
این دو دیپلمات ارشد آمریکا و بریتانیا گفتند که این، «لحظهای حساس» در حمایت از اوکراین برای مبارزه با روسیه است.
آقای لمی گفت که این «اولین سفر مشترک از این نوع در یک دهه گذشته» خواهد بود و این موضوع را نشاندهنده تعهد غرب به اوکراین توصیف کرد.
وزیر امور خارجه آمریکا در این کنفرانس خبری بر اهمیت ادغام بیشتر اوکراین با اروپا تأکید کرد و گفت: یکی از دلایلی که پوتین میتواند به تجاوز خود علیه اوکراین ادامه دهد، حمایتهای چین از صنایع نظامی روسیه است که به عنوان سوخت برای ماشین جنگی روسیه عمل میکند.
او در عین حال، بر اهمیت ادامه همکاری با چین در زمینه چالشهای بینالمللی تأکید کرد.
آنتونی بلینکن همچنین گفت که روسیه با سوءتبلیغات میخواهد جامعه آمریکا را چند قطبی و روند دموکراسی را مختل کند.
وزیر امور خارجه آمریکا افزود که با مشارکت شرکای اروپایی خود «به شدت» با این موضوع مقابله خواهند کرد.
آقای بلینکن درمورد درگیریها در غزه بر لزوم جلوگیری از تنش بیشتر در خاورمیانه و تعهد آمریکا به پایان دادن به این درگیریها تأکید کرد و گفت برای پیشبرد اقدامات دیگر، باید بتوان آتشبس را به نتیجه رساند.
در همین رابطه پس از اعلام تحریمهای تازه آمریکا و سه کشور اروپایی علیه جمهوری اسلامی به دلیل ارسال موشک بالستیک برای روسیه، استرالیا از این اقدام در مقابل تهران حمایت کرد.
پنی وانگ، وزیر امور خارجه استرالیا، تحویل موشکهای جمهوری اسلامی به روسیه را برای استفاده در «جنگ غیرقانونی» علیه اوکراین محکوم کرد و آن را «شدت گرفتن خطرناک همکاری مسکو و تهران» خواند.
وانگ روز چهارشنبه ۲۱ شهریور در ایکس نوشت: «ما از اقدام شرکای خود حمایت میکنیم و به همکاری با آنها برای پاسخگو کردن جمهوری اسلامی و روسیه ادامه خواهیم داد.»
وزیر امور خارجه استرالیا درباره نوع «حمایت» کشورش از آمریکا، آلمان، بریتانیا و فرانسه توضیحی نداد.
این چهار کشور روز سهشنبه ۲۰ شهریور از وضع تحریمهای تازه علیه جمهوری اسلامی از جمله علیه شرکت هواپیمایی ایرانایر خبر دادند.
جان کربی، سخنگوی امنیت ملی کاخ سفید گفت این اقدام پروازهای تجاری از ایران به اروپا و بریتانیا را محدود میکند.
او افزود در صورت لزوم، تحریمهای بیشتری علیه جمهوری اسلامی و روسیه اعلام خواهد شد.
پس از اظهار نظر وزیر امور خارجه استرالیا درباره همراهی با این تحریمها، سناتور سایمن برمینگام، رهبر مخالفان در مجلس سنای استرالیا و وزیر امور خارجه در دولت سایه به آن واکنش نشان داد.
برمینگام در ایکس نوشت: «محکومیت و حمایت از شرکایمان باید باعث شود که استرالیا نیز تحریمهای مشابهی را اعمال کند. چرا دولت آنتونی آلبانیزی (نخستوزیر استرالیا) در هماهنگی با شرکای بینالمللی خود عمل نمیکند؟»
او اضافه کرد: «چرا اقدام علیه جمهوری اسلامی به جای اینکه با شرکای استرالیا مطابقت داشته باشد، به عقب میافتد؟»
روز جمعه ۱۶ شهریور، روزنامه والاستریت ژورنال به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داد با وجود هشدارهای غرب، جمهوری اسلامی محمولهای از موشکهای بالستیک کوتاهبرد را در اختیار روسیه قرار داده است.
